درسنامه درآمدی بر فقه مقارن صفحه 302

در حال عبور هم وقوف داشته باشد کافی است. (1)

10. شرایط وقوف در عرفات و مشعرالحرام‌

امامیه؛ در وقوف، نیت و علم معتبر است و کسی که به هیچ وجه قصد وقوف نداشته باشد مانند بی‌هوش و مغمی علیه وقوفش باطل است.

حنبلیه؛ در وقوف، نیت و علم معتبر نیست ولی باید مجنون، مست و بی‌هوش نباشد.

حنفیه؛ در وقوف، هیچ کدام از نیت، علم و عقل معتبر نیست و صرف حضور بدون نیت و بدون علم به این که اینجا سرزمین عرفات است و با حضور در حال جنون و بی‌هوشی و خواب، صحیح و کافی است.

شافعیه؛ علم و نیت شرط نیست، ولی اهلیّت عبادت؛ یعنی عقل لازم است و توقف مجنون و بی‌هوش کفایت نمی‌کند.

مالکیه؛ قائل به تفصیل‌اند؛ اگر در حال عبور وقوف می‌کند علم و نیت معتبر است، ولی اگر توقف می‌کند، علم و نیت شرط نیست.

در «الفقه علی المذاهب الخمسه» تفصیل مذکور از مالکیه مطرح نشده و به طور مطلق، اعتبار علم و نیت به آن‌ها نسبت داده شده است. (2)