درسنامه درآمدی بر فقه مقارن صفحه 47

چون از بقیه ساقط می‌شود.

مالکیه؛ سنت مطلوب و مورد تأکید شارع است. دلیلی بر وجوب آن نیست و انجامش ثواب ولی ترک آن عقاب ندارد و اما مندوب اگرچه مطلوب شارع است، ولی روی آن تأکید نکرده و انجامش ثواب دارد و ترک آن عقاب ندارد و مترادف فضیلت است.

یادآوری:

اگرچه در نظر شافعی‌ها و حنبلی‌ها، سنت با مستحب مترادف است و ترک آن عقوبت ندارد ولی موجب محرومیت از ثواب خواهد شد و مالکی‌ها نیز این را قبول دارند. از این رو، شایسته نیست که سنت‌ها سبک شمرده شوند؛ زیرا حرمان از ثواب هم نوعی عقوبت است. (1)

4. معنای کراهت و ترک اولی‌

امامیه؛ کاری که ترک آن مطلوب است و به حد حرمت نمی‌رسد و انجامش عقاب ندارد، مکروه نامیده می‌شود و انجام کاری که نهی ارشادی دارد، موجب ترک اولی است.

حنبلیه؛ ترک سنت مؤکد را مکروه گویند و اما ترک سنت غیرمؤکد، ترک اولی است و همچنین ترک کاری که نهی غیر قطعی بر ترک آن وارد است، مکروه می‌باشد.

حنفیه؛ کراهت بر دو قسم است: تحریمی و تنزیهی. ترک واجب (سنت مؤکد) کراهت تحریمی است؛ چون به حرام نزدیکتر است و موجب عقوبت می‌شود، ولی ترک سنت غیر مؤکد کراهت تنزیهی نام دارد و موجب عقوبت نیست. انجام سنّت غیر مؤکد ثواب دارد.

شافعیه؛ کاری که ترک آن دارای ثواب است ولی انجامش عقوبت ندارد؛ مانند ترک