جامع شتات جلد 4 صفحه 125

اولاد ذکور او که موصوف باشد به آن صفات. وهکذا ما تناسلوا وتعاقبوا). پس از اینجا معلوم شد که تا اولاد ذکور به وصف مذکور باشد اولاد اولاد، تولیت ندارد. و مادامی که اولاد اولاد به این وصف باشد، اولاد اولاد اولاد تولیت ندارد. وهکذا معلوم شد که تولیت که واقف قرار داده مراتب وطبقات دارد که با وجود قابل تولیت که متصف به صفات مذکوره باشد در طبقه ومرتبه اول، به طبقه ثانیه نمی رسد. هر چند او هم قابل باشد ومتصف به صفات مذکوره باشد. واما بعد انقراض اولاد ذکور واقف که تولیت را به میرزا محمد علی ومیرزا رحیم مفوض کرده نیز گفته است که بالمناصفه بین ایشان وبعد ایشان به اکبر اولاد ذکور ایشان واولاد اولاد ایشان ما تناسلوا وتعاقبوا. وظاهر این است که در اینجا نیز ترتیب را مابین اولاد این دو نفر واولاد اولاد ایشان منظور داشته به قراین بسیار که از جملهء آنها مراعات قرب وبعد است در اولاد خود. وبعد از آن نیز گفته است که بعد انقراض اولاد ایشان تولیت از برای کسی باشد که اقرب به ایشان باشد از سلسلهء شهداوی. واز جملهء آن این است که جزما بسیار اموری که در حق اولاد خود اعتبار کدره در اینجا نیز معتبر است، وبه مقایسه و ظهور واگذاشته، مثلا اکبر بودن اولاد اولاد، ومحجور علیه نبودن وامثال آن. واز جملهء آنها این است که بعد از آن عبارت پیش، گفته است (ودر هر مرتبه از مراتب تولیت، متولی اولاد ذکور خواهد بود دون اناث، که اگر در طبقه مقدم ذکور نباشد، ذکور طبقهء مؤخر مقدم خواهد بود). زیرا که شکی نیست که مراد از مراتب وطبقات، مراتب وطبقات اولاد است. والا مرتبه واقف ومرتبه میرزا محمد علی ومیرزا رحیم که دو مرتبه است از مراتب ملاحظه اولاد ذکور کردن در آن، معنی ندارد. پس مراد طبقات ومراتب اولاد است وتخصیص عموم هر مرتبه به اولاد واقف بی وجه است. ومراد از مرتبه وطبقه این است که مثلا تا اولاد باشد، تولیت به اولاد اولاد نرسد. واین عبارت تأکید است از برای آنچه پیش گذشته است از اعتبار ذکوریت که در اولاد واقف واولاد این دو نفر هر دو ذکر شده بود. ووجه آن این است که: ظاهر از مرتبه وطبقه این است که مرتبه بودن وطبقه