جامع شتات جلد 6 صفحه 253

داده؟-؟

جواب:

جواب: هرگاه آن شخص، محیی قنات را وکیل کرده در احیای آن حصّۀ قنات، و او هم به قصد وکالت او برای او احیا کرده که پول را بگیرد، مال آن شخص می شود، و باید پول را بدهد (بنابر اقوی در جواز توکیل در حیازت مباحات). و الاّ مال خود محیی خواهد بود با قصد تملک. و شخص دویّم هرگاه خواهد باید به صیغۀ معاوضۀ جدیدی (مثل بیع یا صلح) به خود منتقل کند.

27- سؤال:

27- سؤال: هرگاه نهر کسی در ملک غیر باشد(1).

و صاحب نهر ادعای حریم کند. در این حریم می تواند غرس اشجار کند؟ یا صاحب ملک مانع او می تواند شد-؟

جواب:

جواب: هرگاه در اصل حریم نهر دعوی باشد، و صاحب ملک منکر حریم باشد، محتاج است به مرافعه. و دور نیست که با عدم بیّنه، قول صاحب نهر مقدم باشد با یمین.

و هرگاه حریم از برای نهر ثابت شد، پس اگر شاخ درخت یا ریشۀ آن داخل ملک صاحب زمین می شود، می تواند او را امر کند به ازالۀ درخت یا شاخ ها و ریشه ها هرگاه ضرر به همین رفع می شود. و اگر داخل نمی شود، مانع نمی تواند شد.

28- سؤال:

28- سؤال: هرگاه نهری در ملک غیر جاری باشد. آیا آن غیر می تواند در حافّۀ نهر و اطراف آن، غرس اشجار کند؟ و هرگاه کرده باشد مالک نهر می تواند ازاله کند یا نه؟-؟

جواب:

جواب: غرس درخت در حافّۀ نهر غیر، و حریم آن، جایز نیست. و همچنین در زمین خود نزدیک به نهر به حیثیتی که ریشه های درخت آب نهر را جذب کند و ضرر به صاحب آب برسد(2).

و هرگاه کرده باشد باید ازاله کند. و هرگاه ضرری به نهر نمی رسد