جامع شتات جلد 10 صفحه 327

1- عوالی اللآلی ج 1 ص 415.

2- عوالی اللآلی ج 1 ص 415.

3- عوالی اللآلی ج 2 ص 213.

4- المرجع، ج 1 ص 415.

مثل الصّلوۀ و الصوم و امثالهما التی یمکن الاتیان بها فی کل حال، مفروغ عنه. و انّما اشکال الراوی فی المخالفات التی لا یمکن الجمع بینها کالحج و الجهاد. و من هذا القبیل تحصیل المعرفۀ.

و من هذا الباب ما رواه الصدوق فی الخصال ما مضمونه انّ اعرابیاً سئل امیرالمومنین علیه السلام عن معنی «ان الله واحد»؟ حین التهاب الحرب و اشتعال نائرته، فمنعه بعض اصحابه علیه السلام عن ذلک و قال انّ امیرالمومنین علیه السلام فی تفشّم القلب و توزّع البال. فقال علی علیه السلام: مه؛ فانّه یرید منّا مانریده من القوم، ثمّ بیّن له معنی الواحد ببیان شاف واف. فتحصیل المعرفۀ لا یجامع سایر الافعال ایضاً. فلعلّ مراده علیه السلام انّه اذا تردّد الامر بین الافعال المتخالفۀ، فالایمان و المعرفۀ مقدم علی الکلّ، اذ هو اسّ الدین و الاسلام و اصله. ثمّ الجهاد سیمّا اذا توقف حفظ بیضۀ الاسلام و المسلمین علیه، لرجوعه ایضاً الی حفظ الایمان و الاسلام الذی هو الاصل. ثمّ الحج.

و اما السّؤالات المذکورۀ [الثلاثۀ(1)؛ فقد] نقل الشهید(ره) عن بعض العامّۀ؛ انّها مبنیّۀ علی ما هو اللائق بحال السائل. و [توجیهها](2) انّ السائل الاول لعلّه کان مستغنیاً عن معرفۀ الواجبات المقدّمۀ علی برّ الوالدین، و کان له والدان محتاجان. فامره ببرّهما. و الثانی لعلّه سئل عن افضل المستحبات، فقال الصلوۀ الواجبۀ فی اول وقتها. و الثالث لعلّه کان مستغنیاً عن سایر المستحبات المتقدمۀ علی الحج، فقال حج مبرور. و بالجملۀ: لاحظ النبی صلی الله علیه و آله، حال السائل واجاب علی مقتضی حاله.

117- سؤال:

117- سؤال: چه می فرمایند در این مسئله که شخصی ملکی را فروخته از جانب خود و به وکالت همشیرۀ خود. و آن ملک بعد از این بیع، چند دفعۀ دیگر فروخته شده به ثمن های مختلف. و الحال همشیرۀ آن شخص که بایع اول است می گوید که من برادرم را وکیل نکرده بودم. و حال بنابر آن شده که مبلغ سی تومان به مدعیه بدهند. استدعا آن