علل الشرائع جلد1 صفحه 210

شدن تخفیف، اجر پنجاه نماز نصیب امّت بشود و این عملی نمی شد مگر به این که امّت پنج نماز را در شبانه روز بخوانند تا به مقتضای فرموده حقّ عزّ و جلّ: مَنْ جاءَ بِالْحَسَنَهِ فَلَهُ عَشْرُ أَمْثالِها (کسی که یک عمل نیک بجا آورده ده برابر اجر به وی داده می شود) ثواب پنجاه نماز عائدشان بشود لذا بعد از حصول تخفیف اوّل و کاهش یافتن پنجاه نماز به پنج نماز دیگر جا نداشت که حضرت از حقّ تعالی خواستار کاهش بعدی و تخفیف دوّم بشود و شاهد بر این گفتار آن است که: وقتی

رسول خدا صلّی اللَّه علیه و آله از معراج به زمین آمدند جبرئیل علیه السّلام محضر مبارکش عرضه داشت: پروردگارت سلام رسانده و می فرماید این پنج نماز به جای آن پنجاه تا و ثواب آن به جای ثواب آنها چه آن که غرض من این بود که ثواب پنجاه نماز را به بندگانم بدهم حال که تعداد آنها به پنج نماز کاهش یافته غرضم تغییر نکرده و تبدیل نشده و همچنان به قوّه خود باقی است و چون بندگان به این ثواب محتاج هستند و از طرفی طاقت آوردن پنجاه نماز را ندارند من به آنها ظلم و ستم نکرده بلکه با آوردن پنج نماز همان ثواب پنجاه تا را به ایشان می دهم.

زید می فرماید: محضر امام علیه السّلام عرضه داشتم: پدر، مگر نه این است که حقّ تعالی موصوف به مکان نمی شود؟

حضرت فرمودند: بلی، خدا منزّه است از این اوصاف.

عرض کردم: پس معنای کلام جناب موسی علیه السّلام به رسول خدا صلّی اللَّه علیه و آله که عرض کرد: به سوی پروردگارت برگرد، چیست؟

حضرت فرمودند: معنای آن معنای کلمات ذیل می باشد:

الف: جناب ابراهیم علیه السّلام فرمود: من به سوی پروردگارم رفته و به زودی او مرا راهنمایی می کند.

ب: جناب موسی فرمود: تعجیل کردم به سوی تو ای پروردگار تا خشنود شوی.

ج: حقّ عزّ و جلّ می فرماید: پس به سوی خدا بگریزید یعنی قصد بیت اللَّه نمایید، فرزندم کعبه بیت اللَّه است، پس کسی که قصد بیت اللَّه را نماید در واقع قصد خدا را نموده چنانچه مساجد بیوت اللَّه هستند و هر کسی که به سوی مساجد رود در حقیقت به سوی خدا رفته است

و نماز گذار مادامی که در نماز است در مقابل خدا جلّ جلاله ایستاده و کسانی که در عرفات وقوف می کنند حقیقتا در مقابل خدای عزّ و جلّ واقف هستند و خدای متعال در آسمان ها بقاع و امکنه ای دارد و کسی که به یکی از این بقاع عروج کند، به سوی حقّ تعالی عروج نموده و شاهد بر این گفتار