علل الشرائع جلد1 صفحه 225

485

دوستی علی علیه السّلام را به فرزندانتان عرضه کنید، اگر او را دوست داشتید پس از شما بوده و اگر دوستش نداشته باشند از مادرشان بپرسید که این فرزند را از کجا آورده، چه آن که از رسول خدا صلّی اللَّه علیه و آله شنیدم که به علی بن ابی طالب می فرمود:

دوست ندارد تو را مگر مؤمن و دشمنت ندارد مگر منافق یا ولد زنا یا ولد حیض.

باب صد و بیست و یکم سرّ این که چرا مردم علی علیه السّلام را ترک کرده و تابع غیر آن حضرت شده با این که به فضل و برتریش از غیر اعتراف داشتند

حدیث (1) احمد بن یحیی مکتب می گوید: ابو الطیّب احمد بن محمّد ورّاق از محمّد بن حسن بن درید ازدی عمّانی از عباس بن فرج ریاشی از ابو زید نحوی انصاری وی می گوید: از خلیل بن احمد عروضی سؤال کرده و به او گفتم: چرا مردم از علی علیه السّلام بریده و از حضرتش جدا شدند در حالی که نزدیکیش به رسول خدا صلّی اللَّه علیه و آله نزدیکی غیر قابل انکار و موقعیّتش نزد مسلمین موقعیّت درخشان و رنج ها و زحماتش در اسلام بر همگان روشن و واضح بود؟

خلیل گفت: به خدا سوگند نور علی علیه السّلام بر درخشندگی همه مسلمین فائق بوده و بر هر مرد سخیّ و جوانمردی غالب بود و این معنا را همگان می دانستند و برای احدی قابل انکار نبود ولی مردم به هم ترکیب ها و هم شکل های خویش مایلند چنانچه شاعر می گوید:

و کلّ شکل لشکله الف اما تری الفیل یألف الفیلا هر شکلی به مشاکل و همانند خودش انس می گیرد، مگر نمی بینی که فیل با فیل الفت برقرار می کند.

راوی می گوید ریاشی دو بیتی که معنای همین بیت را داشت از عباس بن احنف انشاء کرد و گفت:

و قائل کیف تهاجرتمافقلت قولا فیه

انصاف

لم یک من شکلی مهاجرته و النّاس اشکال و آلاف گوینده به من گفت: چگونه هجرت کرده و دوری گزیدی، کلامی به او گفتم که در آن انصاف و صدق بود گفتم: نبود او همانند و هم شکل من لذا از او جدا شدم، مردم