لوامع صاحبقرانی، مقدمه، ص: 1 صفحه 379

کار است آن را شسته است و این در صورتی است که زیادتی را سهوا به جا آورد و یا عمدا و داند که عبث است، اما اگر عمدا بقصد وجوب بفعل آورد و داند که واجب نیست مشهور آنست که باطل است چون متلاعب به نیت است و

بازی کرده است و اگر جاهل مسأله باشد و گمانش آن باشد که زیادتی در کار است جمعی گفته اند که باطل است چون وضوئی که او قصد کرده است وضو نیست، و لیکن ظاهر این حدیث آن است که صحیح است و زیادتی لغو است و این ظاهرتر است.

(ما دارت علیه الوسطی و الابهام من قصاص شعر الرّأس إلی الذّقن و ما جرت علیه الاصبعان مستدیرا فهو من الوجه و ما سوی ذلک فلیس من الوجه) آن رو مقداری است که بر آن بگردد انگشت میانین و انگشت مهین بحسب عرض رو از رستنگاه موی سر تا ذقن بحسب طول رو، و آن چه بر او می گردد آن دو انگشت بعنوان مستدیر پس آن از روست و غیر این در طول و عرض آن چه بیرون از اینهاست از رو نیست.

پس هر گاه از ابتدای رستنگاه از میان آن میان انگشت مهین و میانین را بگذارند و پائین آورند از بالا نزعتان در می رود از حد رو و آن دو سفیدیست که از دو طرف ناصیه است که آن موی پیش سر است و از پائین تر صدغ که دو طرف پیشانی است که این دو انگشت به او نمی رسد و شقیقه می گویند عوام آن را بدر می رود و پیشانی داخل می شود و آن بلندیست و از دو طرف او که کو است و به صدغ نرسیده است جبین می گویند و هر دو مسمی است به جبینین داخل رو می شود.

و تحدید کرده اند به آن که آن چه مقابل اول گوش است تا میخ گوش که آن برآمدگی است که پیش آمده است و از محاذی آن

زلف بیرون می آید هر چه محاذی بالای گوش است تا میخ گوش آن صدغ است، و از میخ گوش تا