کاوشی در حکم فقهی صابئان صفحه 32

مراد از آن، پرستندگان بتهاست.

نتیجه آن که، این آیه ظهور کامل در آن دارد که صابئان، از جهت اهل دین و کتاب آسمانی بودن، همانند یهود و نصاری و مجوس هستند.

هم چنین آیه، ظهور کامل در آن دارد که چهار گروه یاد شده، مستقل هستند، بدین معنی که هیچ یک جزء فرقه و آیین دیگر نیستند.

خلاصه: رهاورد سخنان یاد شده، این است که استدلال به آیات سه گانه، در این که صابئان در زمره اهل کتابند، بی اشکال است بلکه جای تردید در آن نیست.

راه دوم: از راه‌هایی که می‌توان برای کتابی بودن صابئان به آن تمسک کرد، مضامینی است که از کتاب‌های ایشان نقل شده است،

کتاب‌هایی که آن را آسمانی می‌دانند و به پیامبران معروف منتسب می‌دارند و از جمله آن چه از کتاب «کنز اربا» (مطابق آن چه گفته می‌شود به معنای گنج بزرگ) نقل شده است.

این کتاب مشتمل بر عقایدی است که جز از ادیان حقیقی الهی معهود نیست مثل عقیده به توحید، معاد، متصف ساختن حق تعالی به اسماء حسنی و صفات والا و هر چیز را به او و اراده او منتسب دانستن و.. و آنان دعوی آن دارند که کتاب یاد شده کتاب یحیی است، که او را آخرین پیامبر الهی می‌دانند، یا کتاب شیث و صحف آدم یا کتاب ادریس است، به اختلاف آن چه که از ایشان نقل شده است.

حال بنا بر آن چه سابقا ترجیح دادیم که باید پیروان آیینها را در آن چه راجع به عقائدشان اظهار می‌دارند، تصدیق کرد و این مطالب بر دیگران حجت است مطابق بنای عقلایی که ردع هم نشده است زمینه‌ای برای انکار اصالت این دین و این که به یکی از پیامبران الهی منتسب است، نخواهد بود.

نکته دیگر آن که چون نزول کتاب آسمانی بر یحیی و آدم (علیهما السلام) مسلم است و قرآن کریم به آن تصریح دارد، همان گونه که یاد آور خواهیم شد، بنا بر این انتساب کتاب صابئان به یکی از آن دو پیامبر (علیهما السلام) یا درست است و یا نادرست.

در صورت اول، آنان بدون تردید اهل کتاب هستند و در صورت دوم، جزو کسانی خواهند بود که کتاب ایشان، شبهه کتاب آسمانی بودن دارد مطابق آن چه که سابقا در عنوان «شبهة اهل