قواعد مهم فقهی جلد 2 صفحه 367

7. از پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله وارد شده است که در ابتدا از مدعی طلب بینه می نمود واگر بینه نداشت از مدعا علیه می خواست که سوگند بخورد. علی بن عدی از پدرش نقل می کند :

«اختَصَمَ اُمرُیءُالقَیسِ،وَرَجُلٌ مِنْ حَضرَمَوتَ إِلی رَسُولِاللهِ صلی الله علیه و آله فَی أَرضٍو فَقَالَ: أَلَکَ بَیِّنَهٌ؟ قَالَ: لا، قَالَ: فَیَمِینُهُ. قَالَ: إِذَن وَاللهِ یَذهَبُ بِأَرضی. قَالَ: إِنْ ذَهَبَ بِیَمِینِهِ کَانَ مِمَّنْ لایَنظُرُ اللهُ إِلَیهِ یَومَ القِیامَهِ، وَلا یُزَکِّیهِ، وَلَهُ عَذَابٌ أَلِیمٌ. قَالَ: فَفَزِعَ الرَّجُلُ وَرَدَّها إِلَیهِ؛ امریء القیس با مردی از حضرموت مخاصمه خود را درمورد زمینی، نزد رسول خدا صلی الله علیه و آله بردند، حضرت فرمود: آیا بینه داری؟ گفت: نه. حضرت فرمود: پس او را سوگند بده. گفت: اگر این گونه باشد به خدا سوگند زمینم از دستم رفت! حضرت فرمود: اگر زمین تو با سوگند او از دستت برود وی از کسانی خواهد بود که روز قیامت خدا به او نظر نکند و او را پاکیزه ننماید و برای او عذاب الیمی است. راوی می گوید: آن مرد به وحشت افتاد و زمین را به اوبازگرداند».(1)

8.عثمان بن عیسی و حماد بن عثمان هر دو از امام صادق علیه السلام در مورد حدیث فدک نقل می کنند که حضرت فرمود :

«إِنّ أَمیرَالمُؤمِنِینَ علیه السلام قَالَ لأَبِیبَکر:أَتَحْکُمُ فِینَا بِخِلافِ حُکْمِ اللهِ فِی المُسلِمِینَ؟! قَالَ : لا. قَالَ: فإِنْ کَانَ فِی یَدِ المُسلمِینَ شَیءٌ یَملِکُونَهُ، فَادَعَیتُ أَنا فِیهِ، مَنْ تَسأَلِ البَیِّنَهَ؟ قَالَ : إِیَّاکَ کُنتُ أَسأَلُ البَیِّنَهَ عَلی مَاتَدَّعِیهِ عَلی المُسلِمِینَ.قَالَ علیه السلام :فَإذاکَانَ فِی یَدی شَیٌء فَادَّعی فِیهِ المُسلِمُونَ.تَسأَلُنِی البَیِّنَهَ عَلی مَافِی یَدی، وَقَدْ مَلَکتُهُ فِی حَیاهِ رَسُولِ اللهِ صلی الله علیه و آله وَبَعدَهُ، وَلَم تَسألِ المُؤمِنِینَ البَیِّنَهَ عَلی مَاادَّعَوهُ عَلیَّکَماسَأَلتَنِی البَیِّنَهَ عَلی مَاادعَیتُهُ عَلَیهِم؟-إلیأن قالَ -:وَقَدْقَالَ رَسُولُ اللهِ صلی الله علیه و آله :البَیِّنَهُ عَلی مَنِ ادَّعی وَالیَمِینُ عَلی مَنْ أَنْکَرَ؛امیرالمؤمنین علیه السلام به ابوبکر فرمود: آیا در بین ما به خلاف حکم خدا در مورد مسلمین، حکم می کنی؟ گفت نه. حضرت فرمود: اگر در دست مسلمانان چیزی باشد که مالک آن باشند و من نسبت به آن ادعایی داشته باشم از چه کسی بینه می خواهی؟!