جایگاه عقلانیت در اسلام صفحه 148

ودرونش موافق برونش باشد؛زیراخداوندمتعال اسراردرون را از طریق اوصاف برون هدایت می کند (و تا برون اصلاح نشود، درون اصلاح نخواهد شد)».

عاقبت به خیری

هدف امام علیه السلام از بیان جملات ارزشمند بالا این است که دنیا سرزمین آفات وحوادث و دگرگونی هاست. هم آفات و بلاهای ظاهری و هم باطنی. بلاهای ظاهری به راحتی دامنگیر انسان می شود؛ مرگ انسان در دل حیات او و حیاتش در دل مرگ اوست.

آفات باطنی، همچون طوفان های هوی و هوس و شک و ابهام و تردید، ذهن انسان ها را تسخیر کرده و باعث انحراف قلب بشر از راه حق می شود. به ویژه که از زمان این طوفان ها اطلاعی نداریم و تاریخ آن معیّن نیست. لذا امام علیه السلام به هشام می فرماید: ای هشام! مؤمنان صالح کسانی هستند که دائمآ به درگاه الهی پناه برده و از او استمداد می طلبند.

طلحه و زبیر در صدر اسلام جزء مبارزان و مجاهدان طراز اوّل بودند وجایگاه آن ها به قدری مهم بود که وقتی حضرت علی علیه السلام، پس از پایان جنگ جمل، جنازه آن ها را دید و چشمش به شمشیر زبیر افتاد فرمود: «این شمشیری است که غم و اندوه را از دل پیامبر اسلام صلی الله علیه و آله می زدود» (طال والله ما جلی به الکرب عن وجه رسول الله صلی الله علیه و آله) (1) امّا متأسّفانه این شمشیر در مقابل جانشین

بلافصل رسول الله صلی الله علیه و آله قرار گرفت و صاحب آن، بی ایمان از دنیا رفت و عاقبت به شرّ شد. علّت این عاقبت به شرّی و بسیاری از مصادیق دیگر آن، هوی و هوس و جاه طلبی است.

در عصر و زمان ما نیز چنین افرادی کم نیستند. باید از سوء عاقبت ترسید و به خداوند پناه برد تا إن شاءالله عاقبت به خیر شویم.