تفکر عقلی در کتاب و سنت صفحه 106

«قال الامام مالک بن انس:ایاکم و البدع.قیل یا اباعبدالله و ما البدع؟قال:اهل البدع الذین یتکلمون فی اسماء الله وصفاته و کلامه و علمه و قدرته و لایسکتون عما سکت عنه الصحابه و التابعون باحسان». (1)

مالک بن انس گفته است:بر شما باد حذر و دوری کردن از بدعت ها.به او گفته شد:این بدعت ها چیست؟وی گفت اهل بدعت کسانی اند که در اسماء و صفات خداوند بحث می نمایند و از کلام و علم و قدرت خداوند سخن می گویند و آن گونه که صحابه و تابعین در این باب سکوت می کردند،سکوت نمی نمایند.

همچنین از مالک درباره استواء خداوند بر عرش سؤال شد.وی در پاسخ گفت:«الاستواء معلوم و الکیفیه مجهوله و الایمان به واجب و السؤال عنه بدعه». (2)

یعنی کسی حق ندارد از معنای استواء خداوند برعرش سؤال کند و از چگونگی آن آگاه شود.گرچه ایمان به آن واجب است.از این رو کسانی که به بحث های کلامی درباره این گونه مسائل پرداخته اند،از طریق صواب فاصله گرفته و راه بدعت و خطا را پیموده اند و به همین دلیل است که از نظر اهل الحدیث علم کلام مذموم و نارواست.

از محمدبن ادریس شافعی درباره علم کلام نقل شده که گفته است:اگر انسان به هر کار خلافی-جز شرک-دست بزند بهتر از آن است که به علم کلام بپردازد. (3)از امام احمدبن حنبل نقل شده:هر کس که علم را از طریق خداشناسی مَدرسی(کلام)بجوید،سرانجام ملحد می گردد». (4)

1- (1) .ابراهیم شمس الدین،مقدمه شرح المقاصد التفتازانی،ص16.
2- (2) .الملل و النحل،ج1،ص93
3- (3) .علی ربانی گلپایگانی،فرق و مذاهب کلامی،ص170.
4- (4) .همان،ص293.