عقل کلید گنج سعادت صفحه 173

عقل،اولین و باشرافت ترین مخلوق خدا

خداوند،زمانی که عالم نبود،آسمان نبود،زمین نبود،ملائکه نبودند،جن نبود،هوا نبود،هیچ چیز نبود،و تنها خودش بود اراده کرد آفرینش را آغاز کند و اولین مخلوقی که ساخت عقل بود:

«اول ما خلق اللّه العقل».

یعنی خداوند ابتدا به خلقت أشرف و أعظم و أنفع موجودات خود دست زد و حقیقت عقل را آفرید.این کار را نیز با تجلی اسماء و صفات خود انجام داد،زیرا ماده ای در آن هنگام وجود نداشت که بخواهد عقل را از آن بیافریند.بعد فرمود:تو محبوب ترین مخلوق من هستی.سال های بسیار گذشت و خداوند آسمان و زمین و دریاها و حیوانات و...را آفرید،ولی هیچ یک از آن ها را ظرف عقل نیافت.بالاخره،بعد از گذشت میلیاردها سال که خبری از وجود ما نبود،به ملائکه فرمود:

«وَ إِذْ قالَ رَبُّکَ لِلْمَلائِکَهِ إِنِّی جاعِلٌ فِی الْأَرْضِ خَلِیفَهً قالُوا أَ تَجْعَلُ فِیها مَنْ یُفْسِدُ فِیها وَ یَسْفِکُ الدِّماءَ وَ نَحْنُ نُسَبِّحُ بِحَمْدِکَ وَ نُقَدِّسُ لَکَ قالَ إِنِّی أَعْلَمُ ما لا تَعْلَمُونَ». 20

و آن زمان را یاد آر که پروردگارت به فرشتگان گفت:به یقین،جانشینی در زمین قرار می دهم.گفتند:آیا موجودی را در زمین قرار می دهی که در آن به فساد و تباهی برخیزد و به ناحق خون بریزد و حال آن که ما تو را همواره با ستایشت تسبیح می گوییم و تقدیس می کنیم.پروردگار فرمود:من از این جانشین و قرار گرفتنش در زمین اسراری می دانم که شما نمی دانید.

آن گاه،گل انسان را سرشت و این هیکل را بدین صورت و قیافه درست کرد.ملائکه پرسیدند:خدایا،این خلیفه توست؟فرمود:اگر این بود که به شما نمی گفتم به آن سجده کنید.این مشتی گل است: