عقل کلید گنج سعادت صفحه 301

و ما فی الارض»پیش از انسان خلق شده بودند.پس،چرا خداوند،از میان این همه موجود،انسان را انتخاب کرد و مقام خلافت را به او داد؟ چرا جبرئیل،با آن مقام و عظمت،خلیفه نشد و انسان وکیل و خلیفه خدا قرار گرفت؟و سر آخر این که آیا انسان می تواند به واقع مظهر اسماء و صفات حق باشد؟ 6

برای پاسخ به این سوال می گوییم:در ادبیات عرب،نهایت صفت را با«صفت مشبهه»یا«صیغه مبالغه»ذکر می کنند نه با اسم فاعل؛مثلا، برای نشان دادن بالاترین حد علم یا رحمت می گویند علیم و رحیم نه عالم و راحم.در قرآن مجید،پروردگار عالم درباره پیغمبر اسلام، صلی اللّه علیه و آله،می فرماید:

«لَقَدْ جاءَکُمْ رَسُولٌ مِنْ أَنْفُسِکُمْ عَزِیزٌ عَلَیْهِ ما عَنِتُّمْ حَرِیصٌ عَلَیْکُمْ بِالْمُؤْمِنِینَ رَؤُفٌ رَحِیمٌ» 7

یقینا،پیامبری از جنس خودتان به سویتان آمد که به رنج و مشقت افتادنتان بر او دشوار است،اشتیاق شدیدی به هدایت شما دارد و نسبت به مؤمنان رؤوف و مهربان است.

این آیه به صراحت بیان می دارد که صفت رحم در پیامبر به نهایت خود رسیده است(رحیم)؛یعنی نهایت رحمت و نهایت رأفت در این مرد جمع شده و او همه رأفت و رحمت را گرفته است.از طرفی می دانیم که رحیم یکی از صفات خداست،پس این آیه شاهدی است بر این مطلب که انسان می تواند آینه منعکس کننده اسماء و صفات حق باشد.

البته،نباید از نظر دور داشت که این آینه،مانند هر آینه دیگری،قابل شکستن است.از شش جهت نیز به طرف این آینه سنگ می بارد، 8 حتی از درون خود انسان؛یعنی اگر انسان مواظبت نکند و مراقب رفتار و