عقل کلید گنج سعادت صفحه 303

سازندگان جهنم خود مردم هستند و این موضوع ربطی به خود ندارد.

جلوه دهنده همه عنایات خداست و این ربطی به مردم ندارد.در عوض، جهنم سازی مربوط به خود مردم است و ربطی به خدا ندارد.این مردم هستند که روی حقیقت ابراهیمی خود پوشش نمرودی می گذارند و حقیقت موسوی خود را با حجاب فرعونی مخفی می کنند.آن ها روی حقیقت احمدی خود پوشش ابو جهلی می گذارند و،به همین دلیل،آتش افروخته می شود.در حقیقت،جهنم ساخته خود مردم است و آن را با کارها و با دست خود می سازند.نکته مساله در این است که خداوند،در قرآن،بهشت را به خود نسبت می دهد:

«فَادْخُلِی فِی عِبادِی وَ ادْخُلِی جَنَّتِی». 14

اما جهنم را به خود نسبت نمی دهد.ازاین رو،در قرآن عباراتی چون «ناری»و«جهنمی»وجود ندارد،زیرا آتش افروز در واقع خود مردم هستند؛حتی آن جا که خداوند می فرماید:

«إِنَّ عَذابِی لَشَدِیدٌ». 15

سخن پروردگار در باب کفران نعمت است.در حقیقت،می خواهد بگوید:عامل ایجاد عذاب خود مردم هستند.من باید کلید برف و باران را خاموش کنم تا نیاید،اما مردم وسیله ساز خاموشی این کلید هستند.

درست است که مردم با زبان خود از من می خواهند کلید خاموشی را نزنم،اما گناهانشان می گوید کلید نعمت ها را خاموش کنم تا به سوی آن ها حرکت نکند،زیرا اعمال هم مانند زبان درخواست هایی دارند.این هم نوعی دعاست،اما دعای برعکس و خطا و اشتباه؛زیرا کسی که گناه می کند به پروردگار می گوید:رابطه خود را با من قطع کن،لطف خود را از من بردار،رحمت خود را از من منع کن.این طبیعت گناه است.مقام