- اشاره 17
- خداوند و مساله حمایت از دین 19
- جهاد:راه حفظ دین 20
- حاکمیت دین در جهان 22
- ارزش تلاش مجاهدان 24
- اشاره 40
- ارزش عقل 42
- در شگفتی مغز آدمی 42
- خواسته عقل و خواسته شهوت 43
- جدال دائمی عقل و شهوت 45
- ز رنگین خانه شهوت بپرهیز! 47
- درسی از مرحوم تربتی 48
- فرزند خوب مادر نادان نپرورد 49
- درسی دیگر از مرحوم تربتی 50
- این ها همه از برکت عقل است 51
- ادامه ماجرای آن جوان 52
- همسویی عقل با انبیا 55
- اشاره 68
- انس با اهل معرفت 71
- عقل و تمییز صدق از کذب 73
- اولین دعوت علنی پیامبر اکرم 73
- نشانه های تکذیب کنندگان حق 74
- اشاره 74
- الف.دعوت به بدی 75
- ب.دعوت به فحشا 76
- سخنی از علی(علیه السلام) 77
- از ربا پرهیز کنیم 80
- آتشی که ضرری نرساند 82
- حکایتی عجیب از اهل باطن 83
- کلامی از امام صادق(علیه السلام) 84
- اشاره 102
- فیل همه چیز بود مگر فیل! 107
- جلوه دیگری از نور 108
- نور بودن علم و عقل 109
- عقل نور است 110
- نماز امیر المؤمنین بر سهل بن حنیف 113
- ارزش مالک اشتر در نزد امیر المومنین 114
- اشاره 129
- سخن مرحوم علامه مجلسی 132
- سخن ناصر خسرو 132
- عبادت علی(علیه السلام) 134
- سه نعمتی که به علی(علیه السلام)داده شد 134
- ارزش ضربت علی(علیه السلام) 135
- اشاره 161
- سخن یوسف به زلیخا 165
- کل اگر طبیب بودی... 167
- افراط نشانه غفلت است 168
- درسی از علی(علیه السلام) 169
- اندر فواید بی عقلی 170
- ادامه ماجرای ملا صدرای شیرازی 171
- مقصود از این حکایت آن است... 171
- اشاره 184
- عقل و تصدیق حق 187
- لذت زندگی امیر المؤمنین(علیه السلام)در چه بود؟ 189
- آرزوی عبد اللّه بن مسعود 191
- عقل طاقت دو ریال اضافه را ندارد! 191
- آثار عقل و نشانه های آن 194
- خداوند عقل بی نهایت است 196
- همه دیوانه اند... 197
- یرضی للناس ما یرضی لنفسه 197
- استعمال الحلم عند العثره 198
- سخنی که سبب بیداری شد 198
- اشاره 213
- سخن حضرت ابراهیم با ملک الموت(علیه السلام) 217
- درسی از همسر فرعون 221
- مفهوم عقل در کلام امام صادق(علیه السلام) 223
- تحلیلی از امیر مومنان(علیه السلام) 224
- اشاره 237
- عقل،ارزشمندترین میوه آفرینش 239
- اشاره 239
- پیرمرد دو ساله! 240
- عقل و ارتباط آن با سن و بدن 241
- رفتار امام عسکری(علیه السلام)در کودکی 242
- پیامبر عقل کل است 246
- گوهر دوم:حیا 247
- اشاره 247
- نامه ای از حضرت یعقوب(علیه السلام) 248
- گوهر سوم و چهارم:دین و عمل صالح 249
- اشاره 265
- اشاره 268
- درخواست اول:طلب امنیت 268
- اشاره 270
- درخواست دوم:تقاضی رزق و نعمت 270
- توبه کنید! 272
- نتایج عقول ضعیف در جامعه 273
- معنای دقیق شکر 276
- اشاره 277
- درخواست سوم:قبولی اعمال 277
- امام حسین با خدا معامله نکرد 279
- درخواست قبولی عمل:نشانه عقل کامل 280
- درخواست پنجم:برای فرزندانش 281
- درخواست چهارم:تسلیم در برابر اراده حق 281
- درخواست ششم:طلب راه 283
- درخواست هفتم:توبه 284
- آخرین درخواست 284
- نتیجه 285
- اشاره 296
- اشاره 298
- اشاره 298
- چهار عنایت ویژه خداوند به انسان 298
- الف.خلافت 298
- سبب قرار گرفتن مقام خلافت در انسان 300
- معنای خلافت 300
- پیامبر آینه خداست 304
- وجوب شناخت مقام و جایگاه معصومین(علیهم السلام) 306
- ارزش امیر تیمور گورکانی 310
- ببین تفاوت ره از کجاست تا به کجا 30 310
- ب.کرامت 311
- ج.هدایت 312
- د.معرفت 313
- اشاره 313
- سبب افاضه فیوضات به انسان 314
- اشاره 322
- مسأله اول:حق مظلومان در دست ظالمان 323
- اشاره 323
- تقدیر چنین بود! 324
- اشاره 327
- نشانه های شیعه از دیدگاه امام صادق(علیه السلام) 328
- چان پرور است قصه ارباب معرفت 11 329
- چو فردا رسد فکر فردا کنیم 330
- حلال خوری و نمونه های حلال خوران 331
- روح و اهمیت رسیدگی به آن 333
- نفس انسان و اهمیت آن 335
- عوامل رشد نفس انسان 336
- عقل و شرافت آن 338
- اشاره 361
- درس های از حضرت سلیمان(علیه السلام) 363
- اشاره 363
- درس اول:ضرورت شناخت معاشران 366
- اشاره 366
- اشاره 368
- درس دوم:شرط به کارگیری بیگانگان 368
- چارچوب روابط با خارجیان 369
- درس سوم:ضابطه سپردن مسئولیت به افراد 370
- اشاره 370
- پرهیز عقلا از قبول پست و مقام 370
- آدمی مخفی است در زیر زبان 18 372
- ادامه ماجرای حضرت سلیمان 374
- موسی(علیه السلام)نیز قوی و امین بود 374
- اشاره 375
- درس چهارم:مغرور نبودن به قدرت و مقام 375
- علی(علیه السلام)شاهد نبوت نبی اسلام 376
- سخنی از ابن عباس درباره علم علی(علیه السلام) 377
- علم موسی و خضر(علیه السلام)در قیاس با علم اهل بیت 377
- اشاره 398
- علم حصولی یا علم حضوری ؟ 399
- علم اولیا به دنبال علم انبیا 400
- 1.صداقت در گفتار 401
- شش برنامۀ انسان ساز 401
- 4.پاکی چشم 402
- 3.دوری از کارهای بیهوده 402
- 6.پرهیز از لقمۀ حرام 403
- 5.پاکی زبان 403
- نهادینه سازی خصلت های نیکو 403
- علم حضوری در ملازمت با پیروی صرف از قرآن و اهل بیت 405
- ریشۀ همۀ اختلاف ها و فتنه ها:پیروی از خواهش های نفسانی 408
- برو هلو بخور! 409
- اشاره 416
- اشاره 418
- اشاره 418
- الف.صداقت در گفتار 418
- نظر شیعه درباره انتخاب جانشین پیامبر 421
- ج.پرهیز از کارهای بیهوده 423
- ب.امانتداری 423
- د.پاکی زبان 424
- و.پرهیز از لقمۀ حرام 424
- ه .پاکی چشم 424
- اشاره 438
- حجت ظاهری و باطنی 439
- میزان عقل امام عصر(علیه السلام) 440
- از عقل جزئی تا عقل کلی 442
- سقوط یا صعود؟ 443
- معرفت و بینش حقیقی 445
- ضرورت پیش گیری از نابودی دوبارۀ حقیقت مطلق 447
- اشاره 452
پی نوشت:
(1) .ر ک:صد میدان،خواجه عبد اللّه انصاری،کتابخانه طهوری،تهران.
(2) .کافی،ج 1،ص 16؛نیز ر حف العقول،حرانی،ص 386:«یا هشام إن اللّه علی الناس حجتین:حجه ظاهره و حجه باطنه،فأما الظاهره فالرسل و الأنبیاء و الأئمه، علیهم السلام،و أما الباطنه فالعقول».نیز:کافی،ج 1،ص 25:علی بن محمد،عن سهل بن زیاد،عن محمد بن سلیمان،عن علی بن إبراهیم عن عبد اللّه بن سنان،عن أبی عبد اللّه علیه السلام قال:حجه اللّه علی العباد النبی،و الحجه فیما بین العباد و بین اللّه العقل.
(3) .کافی،ج 1،ص 1،ح 11:عده من أصحابنا،عن أحمد بن محمد بن خالد،عن بعض أصحابه،رفعه قال:قال رسول اللّه صلی اللّه علیه و آله: ما قسم اللّه للعباد شیئا أفضل من العقل،فنوم العاقل أفضل من سهر الجاهل،و إقامه العاقل أفضل من شخوص الجاهل و لا بعث اللّه نبیا و لا رسولا حتی یستکمل العقل،و یکون عقله أفضل من جمیع عقول أمته و ما یضمر النبی صلی اللّه علیه و آله فی نفسه أفضل من اجتهاد المجتهدین،و ما أدی العبد فرائض اللّه حتی عقل عنه،و لا بلغ جمیع العابدین فی فضل عبادتهم ما بلغ العاقل،و العقلاء هم أولو الألباب، الذین قال اللّه تعالی:" وَ ما یَذَّکَّرُ إِلاّ أُولُوا الْأَلْبابِ ".
(4) .کافی،ج 1،ص 25:الحسین بن محمد،عن معلی بن محمد،عن الوشاء عن المثنی الحناط،عن قتیبه الأعشی،عن ابن أبی یعفور،عن مولی لبنی شیبان،عن أبی جعفر علیه السلام قال:إذا قائمنا وضع اللّه یده علی رؤوس العباد فجمع بها عقولهم و کملت به أحلامهم.
(5) .نجم،3-4.
(6) .حشر،21.
(7) .عنکبوت،43.
(8) .بقره،22؛نیز در سوره بقره،42: «وَ لا تَلْبِسُوا الْحَقَّ بِالْباطِلِ وَ تَکْتُمُوا الْحَقَّ وَ أَنْتُمْ تَعْلَمُونَ» .
(9) .بقره،286.
(10) .مائده،3.
(11) .از حافظ است.
(12) .اشاره به آیه 221 سوره بقره: «وَ لا تَنْکِحُوا الْمُشْرِکاتِ حَتّی یُؤْمِنَّ وَ لَأَمَهٌ مُؤْمِنَهٌ خَیْرٌ مِنْ مُشْرِکَهٍ وَ لَوْ أَعْجَبَتْکُمْ وَ لا تُنْکِحُوا الْمُشْرِکِینَ حَتّی یُؤْمِنُوا وَ لَعَبْدٌ مُؤْمِنٌ خَیْرٌ مِنْ مُشْرِکٍ وَ لَوْ أَعْجَبَکُمْ أُولئِکَ یَدْعُونَ إِلَی النّارِ وَ اللّهُ یَدْعُوا إِلَی الْجَنَّهِ وَ الْمَغْفِرَهِ بِإِذْنِهِ وَ یُبَیِّنُ آیاتِهِ لِلنّاسِ لَعَلَّهُمْ یَتَذَکَّرُونَ».
(13) .آیه بالا و این آیات:بقره،43: «وَ أَقِیمُوا الصَّلاهَ وَ آتُوا الزَّکاهَ وَ ارْکَعُوا مَعَ الرّاکِعِینَ»؛ یونس،25: «وَ اللّهُ یَدْعُوا إِلی دارِ السَّلامِ وَ یَهْدِی مَنْ یَشاءُ إِلی صِراطٍ مُسْتَقِیمٍ»؛ غافر، 41: «وَ یا قَوْمِ ما لِی أَدْعُوکُمْ إِلَی النَّجاهِ وَ تَدْعُونَنِی إِلَی النّارِ»؛ نساء،154: «وَ رَفَعْنا فَوْقَهُمُ الطُّورَ بِمِیثاقِهِمْ وَ قُلْنا لَهُمُ ادْخُلُوا الْبابَ سُجَّداً وَ قُلْنا لَهُمْ لا تَعْدُوا فِی السَّبْتِ وَ أَخَذْنا مِنْهُمْ مِیثاقاً غَلِیظاً»؛ مائده،21: «یا قَوْمِ ادْخُلُوا الْأَرْضَ الْمُقَدَّسَهَ الَّتِی کَتَبَ اللّهُ لَکُمْ وَ لا تَرْتَدُّوا عَلی أَدْبارِکُمْ فَتَنْقَلِبُوا خاسِرِینَ»؛ بقره،42: «وَ لا تَلْبِسُوا الْحَقَّ بِالْباطِلِ وَ تَکْتُمُوا الْحَقَّ وَ أَنْتُمْ تَعْلَمُونَ»؛ بقره،172: «یا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا کُلُوا مِنْ طَیِّباتِ ما رَزَقْناکُمْ وَ اشْکُرُوا لِلّهِ إِنْ کُنْتُمْ إِیّاهُ تَعْبُدُونَ»؛ حج،77: «یا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا ارْکَعُوا وَ اسْجُدُوا وَ اعْبُدُوا رَبَّکُمْ وَ افْعَلُوا الْخَیْرَ لَعَلَّکُمْ تُفْلِحُونَ»؛ انعام،151-153: «قُلْ تَعالَوْا أَتْلُ ما حَرَّمَ رَبُّکُمْ عَلَیْکُمْ أَلاّ تُشْرِکُوا بِهِ شَیْئاً وَ بِالْوالِدَیْنِ إِحْساناً وَ لا تَقْتُلُوا أَوْلادَکُمْ مِنْ إِمْلاقٍ نَحْنُ نَرْزُقُکُمْ وَ إِیّاهُمْ وَ لا تَقْرَبُوا الْفَواحِشَ ما ظَهَرَ مِنْها وَ ما بَطَنَ وَ لا تَقْتُلُوا النَّفْسَ الَّتِی حَرَّمَ اللّهُ إِلاّ بِالْحَقِّ ذلِکُمْ وَصّاکُمْ بِهِ لَعَلَّکُمْ تَعْقِلُونَ* وَ لا تَقْرَبُوا مالَ الْیَتِیمِ إِلاّ بِالَّتِی هِیَ أَحْسَنُ حَتّی یَبْلُغَ أَشُدَّهُ وَ أَوْفُوا الْکَیْلَ وَ الْمِیزانَ بِالْقِسْطِ لا نُکَلِّفُ نَفْساً إِلاّ وُسْعَها وَ إِذا قُلْتُمْ فَاعْدِلُوا وَ لَوْ کانَ ذا قُرْبی وَ بِعَهْدِ اللّهِ أَوْفُوا ذلِکُمْ وَصّاکُمْ بِهِ لَعَلَّکُمْ تَذَکَّرُونَ* وَ أَنَّ هذا صِراطِی مُسْتَقِیماً فَاتَّبِعُوهُ وَ لا تَتَّبِعُوا السُّبُلَ فَتَفَرَّقَ بِکُمْ عَنْ سَبِیلِهِ ذلِکُمْ وَصّاکُمْ بِهِ لَعَلَّکُمْ تَتَّقُونَ».
(14) .حدید،12.
(15) .کنز العمال،متقی هندی،ج 12،ص 121؛تاریخ مدینه دمشق،ابن عساکر،ج 13، ص 228؛الموضوعات،ابن جوزی،ج 1،ص 406؛لسان المیزان،ابن حجر عسقلانی، ج 1،ص 257:«لما استقر أهل الجنه قالت الجنه:یا رب ألیس وعدتنی أن تزیننی برکنین من أرکانک؟قال:ألم أزینک بالحسن و الحسین؟فماست الجنه میسا کما یمیس العروس».
(16) .در روایات آمده است:بحار الأنوار،ج 31،ص 202:«...و عن أنس عنه صلی اللّه علیه و آله و سلم أنه قال:اشتاقت الجنه إلی علی و عمار و سلمان و بلال».نیز در السرائر،ابن إدریس حلی،ج 3،ص 601 آمده است:«عن جعفر عن أبیه،قال قال رسول اللّه، صلی اللّه علیه و آله،أحشر یوم القیامه علی البراق،و تحشر فاطمه ابنتی علی ناقتی العضباء القصواء،و یحشر هذا البلال علی ناقه من نوق الجنه،یؤذن أشهد أن لا إله إلا اللّه،و أن محمدا رسول اللّه،فإذا نادی کسی حله من حلل الجنه».
(17) .روضه الواعظین،فتال نیشابوری،ص 282؛بحار الانوار،ج 22،ص 341:«قال رسول اللّه،صلی اللّه علیه و آله: «ان الجنه لا شوق إلی سلمان من سلمان إلی الجنه و ان الجنه لا عشق لسلمان من سلمان إلی الجنه»؛ عوالی اللئالی،احسائی،ج 4،ص 101؛ مستدرک سفینه البحار،شیخ علی النمازی،ج 7،ص 245:«النبوی صلی اللّه علیه و آله؛إن الجنه لأعشق لسلمان من سلمان للجنه».
(18) .بحار الأنوار،ج 43،ص 53:«و من کتاب مولد فاطمه لابن بابویه:روی أن النبی صلی اللّه علیه و آله قال:اشتاقت الجنه إلی أربع من النساء:مریم بنت عمران،و آسیه بنت مزاحم زوجه فرعون و هی زوجه النبی صلی اللّه علیه و آله فی الجنه،و خدیجه بنت خویلد زوجه النبی صلی اللّه علیه و آله فی الدنیا و الاخره،و فاطمه بنت محمد صلی اللّه علیه و آله.
(19) .واقعه،79.
(20) .برداشت آزادی است از این عبارت امیر مومنان در خطبه متقین:امالی،شیخ صدوق،ص 667:«عظم الخالق فی أنفسهم،و وضع ما دونه فی أعینهم،فهم و الجنه کمن رآها،فهم فیها متکئون،و هم و النار کمن رآها،فهم فیها معذبون...».