- مقدمه 1
- خمس در قرآن 7
- غنیمت 13
- تفاوت غنیمت و فَیء 18
- نفل 21
- رِکاز 22
- ذیالقربی کیانند؟ 23
- غنیمت 27
- وجوب خمس و اشیای متعلَّق خمس 27
- معادن 29
- احکام خمس معادن 30
- حدّ نصاب معادن 32
- زمان وجوب خمس معادن 36
- حق خمس معادن 37
- موارد مصرف خمس معدن و رِکاز 38
- گنج 40
- اشیایی که با غوّاصی به دست آید 40
- زمینی که کافر ذمّی از مسلمان خریده است 41
- مال حلال مخلوط به حرام 41
- خمس انفال 43
- مازاد هزینه سال 43
- کسانی که سزاوار دریافت خمساند 48
- نحوه تقسیم خمس 54
- شروط اشیایی که خمس در آنها واجب میشود 70
- آن چه هنگام پرداختن خمس شرط است 74
- خمس رکاز 75
سرزمینها را با قهر و غلبه بگیرند، هر گونه اموالی را که با چیره شدن بر آنها به دست آوردند، غنیمت شمرده میشود و زمین نیز در زمره همین غنایم خواهد بود.»
سفیان ثوری گفته است: «غنیمت، یعنی اموالی که مسلمانان در جنگ، با قهر و غلبه به آن دست یابند و فَیءْ، اموالی است که از راه صلح و بدون جنگ، به دست آید.»
قتاده میگوید: «غنیمت و فَیءْ معنایی یکسان دارند و مورد مصرف آنها نیز یکی است و گواه آن، فرموده خدای متعال است که: فَأَنَّ لِلَّهِ خُمُسَهُ وَ لِلرَّسُولِ (1)
عظیمآبادی حنفی میگوید: «دانشمندان، در مورد غنیمت و فَیءْ، که آیا، نام یک چیزاند یا در نامگذاری با یکدیگر متفاوت اند، اختلاف نظر دارند؟»
سفیان ثوری گفته است: «غنیمت، یعنی اموالی که مسلمانان در جنگ و نبرد با کفّار با قهر و غلبه به آن دست یابند و خمس به آن تعلق می گیرد و چهار پنجم آن مربوط به جنگجویان صحنه نبرد خواهد بود. و فیء، اموالی است که بدون جنگ و خونریزی، بر سر آن مصالحه کرده اند و خمس به آن تعلق نمی گیرد و از آنِ کسانی است که خداوند (در قرآن) از آنان نام برده است.»
1- 1. تفسیر ثعلبی 357: 4.