- مقدمه مترجم 1
- مقدمه دفتر 1
- مقدمه مؤ لف 3
- باب اول : مقاطعی از زندگانی سلمان 4
- فصل اول : معرفی سلمان محمدی در چند سطر 4
- سرآغاز 4
- اطلاعات مقدماتی 5
- از ویژگیهای سلمان 6
- مقام و منزلت سلمان 7
- درگذشت سلمان 8
- داستان اسلام آوردن سلمان 10
- فصل دوم : اسلام آوردن و آزاد شدن از بردگی 10
- آنچه ما از این ماجرا می فهمیم 11
- زمان آزاد شدن سلمان 11
- تاریخ آزاد شدن 12
- چند ایراد در مورد این قرارداد 13
- پاسخ به این اشکالات 14
- چند ایراد و خدشه در این روایت 16
- حدیث آزادی سلمان به نقلی دیگر 16
- درخت خرمایی که عمر غرس کرد 17
- روایتی که قابل قبولتر است 17
- نقش ((خلیسه )) در آزاد شدن سلمان 18
- سخن ما 19
- ابوبکر و آزاد شدن سلمان 22
- چرا دروغ می گویند ؟ 22
- فصل سوم : آگاهی و مسؤ ولیت 22
- سرآغاز 23
- توان و تعادل در شخصیت انسان مسلم 24
- زهد واقعی 26
- نجات سبکباران 27
- مقصود از ((صحابی )) از نظر سلمان 31
- مسؤ ولیتها بزرگ 32
- فصل چهارم : هم مخالفت با حکومت و هم مشارکت در آن 33
- مشارکت جبهه مخالف ، در حکومت 33
- یک پرسش صریح 34
- پاسخی روشن 34
- سرآغاز 38
- باب دوم : سیاستها و پیامدها 38
- اسلام تبعیض نژادی را رد می کند 38
- فصل اول : رویاروی زورگویی 38
- تبعیض نژادی و نقش اراده انسان 39
- پیامدهای منفی آشکار 41
- سلمان رویاروی تبعیض نژادی 41
- خاندان بنی عدی در جاهلیت 45
- منافات ((دفاع از سلمان ))با سیاستهای عمر 47
- ازدواج و سیاست تبعیض نژادی 49
- بد سخن گفتن سلمان یک افسانه است 54
- کینه کور 55
- فصل دوم : تبعیض نژادی رویدادها و مواضع 56
- مقدمه ای لازم 57
- امویان و سیاست تبعیض نژادی 57
- انحراف از خط و مسیر اسلام 57
- عذر تراشیدن ، کوشش بی حاصل 58
- تنوع روش تبعیض گرایی 59
- نمونه هایی از تبعیض نژادی در عصر اموی 60
- در عصر عباسیان 66
- فصل سوم : دو سیاست متضاد 67
- خلیفه دوم و سیاست تبعیض نژادی 67
- جنبه اول : برتر دانستن عرب 68
- جنبه دوم : ستم به غیر عرب 69
- مشروح سیاستهای خلیفه 70
- سیاست علی (ع)با غیر عرب 76
- فرزندان علی (ع) به راه او ادامه می دهند 78
- پایه نخست و بنیادین 79
- تحریک کردن یک یهودی مسلمان نما 81
- فصل چهارم : تبعیض نژادی ، نتایج آثار 81
- از جمله آثار و پیامدهای سیاست عمری 81
- آثار سیاست عمر بر عرب 82
- عظمت عمر بن خطاب در میان عرب 83
- آثار این سیاست بر غیر عرب 86
- آثار سیاست علی و آل علی (ع ) 87
- غیر عرب ، پیشتازان علم و فرهنگ 89
- کلام آخر 104
- پی نوشتها 106
- پی نوشتها 1 106
- پی نوشتها 2 117
- پی نوشتها 3 129
این بررسی مختصری بود که پاره ای از آنچه که پیرامون سلمان محمدی ((فارسی ))گفته می شود و موضوع تبعیض نژادی را که سلمان و جز او از آن رنج بردند در بر گرفت . در این کنکاش به مقداری بسیار اندک اکتفاء گردید . چرا که آغاز مقصود این بود که بحثی محدود ، موجز و شسته رفته باشد هر چند که برخی از مطالب بر حسب اقتضاء تناسب آورده می شوند ناهماهنگ و نامنسجم درآیند .
امیدواریم چنین
نباشد که خواننده به ازاء وقت و کوشش که صرف خواندن این بررسی نموده حاصلی به دست نیاورده ، دچار احساس غبن و نومیدی گردد . برای خواننده این کتاب همین بس که مجموعه ای از نصوص روائی و تاریخی را که از منابع مختلف نزد خود فراهم آمده ببیند که هرگاه بخواهد به موضوعی مرتبط با این مبحث بپردازد از آنها بهره گیرد .
و از خداوند سبحان می خواهیم که سخن درست ، خلوص نیت و سودمندی و دوام و پاکی کار را به ما الهام و روزی نماید تا در ((آن روز که مال و فرزند سود نمی بخشد جز آن که با قلب سلیم نزد خدا آمده باشد))ما را سود بخشد . و از او می خواهیم در مقابل این کوشش ناچیز پاداشمان عطا کند و آن را خالص برای خودش قرار دهد که او بهترین کسی است که بدو امید بسته می شود و بخشاینده ترین کسی که از او خواسته می شود .
و حمد و سپاس او را در آغاز و انجام ، پیدا و نهان و درود و سلام او بر بندگان برگزیده اش محمد و خاندان پاک نهاد او .
ایران - شهر مقدس قم
24 / رجب / 1409 ه - ق
12 / اسفند / 1367 ه - ق
جعفر مرتضی الحسینی العاملی
خدا با مهر و کرم خود با او رفتار کند