- دیباچه 1
- نکتههایی در مورد اهمیت موضوع کتاب 4
- مقدمه 4
- همچو سلمان 7
- فصل اول در آغوش اسلام 8
- اشاره 8
- 1. به سوی شام 9
- 2. در راه موصل 10
- 3. به سوی نصیبین 11
- 4. در عمّوریه 11
- 5. زمان اسلام آوردن سلمان 15
- 6. محل ولادت سلمان 18
- فصل دوم در نگاه معصومان (ع) 21
- اشاره 21
- 1. از منظر پیامبر (ص) 21
- 2. از منظر حضرت علی (ع) 24
- 3. از منظر حضرت فاطمه (س) 27
- 4. از منظر امام باقر (ع) 28
- 5. از منظر امام صادق (ع) 30
- 6. از منظر امام موسی بن جعفر (ع) 31
- اشاره 34
- فصل سوم حکمت و فقاهت 34
- 1. علوم عادی 35
- الف) تفسیر قرآن 35
- ب) حکیم و فقیه 36
- اشاره 37
- الف) برو توبه کن 37
- 2. عالم به اسرار 37
- ب) اگر ابوذر بداند 38
- ج) آگاهی به «اسم اعظم» 40
- فصل چهارم پیشگوییها 42
- اشاره 42
- 1. نوید لذّت عاشورا 43
- 2. سخن از کربلا و ... 45
- 3. شهید کوفه 46
- 4. ظهور امام غایب [ 47
- اشاره 50
- فصل پنجم در محضر علی و فاطمه (ع) 50
- 1. شب عروسی فاطمه (س) 51
- 2. تسلّی دادن به فاطمه (س) 52
- 3. ناظر درد و رنج 53
- 4. چادر وصله دار 54
- 5. دعوت فاطمه (س) و دعای نور 55
- 6. آخرین شب 57
- اشاره 59
- فصل ششم در جبهههای جنگ 59
- 1. جنگ خندق 60
- اشاره 60
- حفر خندق 61
- 2. جنگ حنین و طائف 66
- 3. جنگ قادسیه 67
- 4. فتح مدائن 70
- 6. پیکاری دیگر 74
- 5. جنگ بِلِنْجِر 74
- 1. محرومیت از نماز شب 77
- فصل هفتم آموزهها و هدایتها 77
- اشاره 77
- 2. ارتباط قلب و پیکر 78
- 3. میهمانی کم خرج 79
- 4. شش چیز عجیب! 80
- 5. حالت چطور است؟ 81
- 7. فردا شود پدید 82
- 6. ظلمات روز قیامت 82
- 9. اهمیت حفظ امانت 83
- 8. آموختن ضروری 83
- 10. سخن حکیمانه 84
- 11. روی سنگ داغ 85
- 12. با برادر من مهربان باش 86
- 13. عمل به هفت سفارش 87
- 1. سیره جانشینی 89
- اشاره 89
- فصل هشتم در ماجرای بیعت 89
- 2. موضعگیریهای سلمان 90
- 3. خطابه حکیمانه 91
- 4. دامن او را نمیگیرید؟ 93
- 5. مولای اعلم 94
- 6. سخنرانی در مسجد 96
- اشاره 100
- فصل نهم روایتگر معارف 100
- 1. احترام به مهمان 100
- 2. تفرقه امّت! 101
- 4. بهترین جانشین 102
- 3. دعای صبح و شام 102
- 5. معنای ولایت 103
- 6. فرزند نهم حسین (ع) 104
- 7. توسّل به محمّد و آل محمّد (ص) 105
- 9. روزه 27 رجب 106
- 8. پیشوایی و عدالت 106
- 10. زن منّتگذار 107
- 11. شرم الهی! 108
- 12. نشانههای قیامت 108
- 13. جزییترین احکام 112
- فصل دهم زن و فرزندان 113
- اشاره 113
- 1. ازدواج 114
- 2. فرزندان و نوادهها 115
- اشاره 115
- ب) ابوکثیر بن عبدالرحمن 116
- الف) ضیاء الدین 116
- ج) حسن بن حسن 117
- اشاره 118
- فصل یازدهم استانداری مدائن 118
- 1. جغرافیای سیاسی مدائن 120
- 2. شیوههای مدیریتی سلمان 124
- الف) برگزاری تفسیر قرآن 124
- ب) انفاق حقوق 126
- ج) زهد و ساده زیستی 126
- د) سرکشی و دلجویی 128
- ه) اطاعت از علی (ع) 129
- فصل دوازدهم وفات سلمان 131
- اشاره 131
- 1. در بستر بیماری 132
- 2. در انتظار میهمانان 133
- 3. مدت عمر 137
- 4. تاریخ وفات 139
- 5. بارگاه سلمان 140
- 6. زیارتنامه سلمان فارسی (ره) 143
- کتابنامه 147
ب) انفاق حقوق
حسن بصری میگوید: حقوق سالیانه سلمان از صندوق بیت المال، پنج هزار درهم بود و هر وقت حقوق خویش را دریافت میکرد، آن را در راه خدا به نیازمندان انفاق مینمود و چون در مدینه زنبیل بافی را آموخته بود، در مدائن نیز زنبیل میبافت، آن را میفروخت و از درآمد آن زندگی خود را اداره میکرد، از کسی هم چیزی نمیگرفت و میگفت: «لا احِبُّ أنْ آکُلَ إلّا مِنْ عَمِلِ یَدی» (1)؛ «دوست نمیدارم جز از دسترنج خود ارتزاق کنم».
ج) زهد و ساده زیستی
سادهزیستی برای سلمان، استاندار مدائن نه تنها یک شیوه آرمانگرایانه بود، که باعث کاهش مخارج و قید و بندهای دست و پاگیر میشد، بلکه یک نوع راه پیشگیری از تخلّفها و انحرافهای دیگران و نیز الگویی رفتاری- آموزشی و مدیریتی کارساز محسوب میشد.
در تاریخ آمده: وقتی سلمان به مدائن وارد شد، نپذیرفت که در دارالاماره ساکن شود، بلکه در سایه دیوار مسجد استقرار یافت. به او پیشنهاد کردند، که برایش خانهای بسازند، ولی وی نپذیرفت. مردی گفت: خانهای برایت میسازم که مطابق میل تو باشد و آنگاه که آن مرد
1- الاستیعاب، ج 2، ص 59؛ شرح نهج البلاغه ابن ابی الحدید، ج 18، ص 325؛ نفس الرحمن، ص 555.