الجمل و النصره لسید العترة یا نبرد جمل صفحه 141

و کنج خانه‌های خود بنشینید؛ قریش را به حال خود واگذارید که آنان چیزی نخواستند جز بیرون آمدن از سرای هجرت [مدینه] و دوری از اهل علم و سرگرم کار حکومتند.

بگذارید خودشان این شکاف و رخنه را ترمیم کنند و هر چه کنند به خود خواهند کرد.

هیچ دستی انگشت خود را نخواهد برید. شما نسبت به من نیکخواه باشید و به من خیانت مکنید تا دین و دنیای شما سلامت ماند و در این فتنه هر کس ستم کرده و آن را برانگیخته است بدبخت شود.» «1»

-1

برخاستن زید و یارانش‌

(2) در این هنگام زید بن صوحان که دستش در جنگ جلولاء قطع شده بود برخاست و گفت: ای ابو موسی! چنان است که گویی می‌خواهی رود فرات را از حرکت بازداری؟ یقین داشته باش به سرچشمه خویش بر نمی‌گردد. اگر آن کار را بتوانی انجامی دهی این را هم خواهی توانست. کجایی؟ وای بر تو! «الم، آیا مردم چنین پنداشتند که به صرف اینکه گفتند ما به خدا ایمان آوردیم، رهاشان می‌کنند و امتحان نمی‌شوند.» «2» سپس گفت: ای مردم! به سوی امیر المؤمنین حرکت کنید و سخن این پسر سالار پیامبران را بشنوید و اطاعت کنید و همگان به سوی او روید تا به حق و هدایت برسید و دست یابید. به خدا سوگند! من شما را پند دادم و برای شما خیرخواهی کردم. از اندیشه و رأی من پیروی کنید تا رستگار و هدایت شوید.
(3) سپس، عبد خیر خولانی برخاست و گفت: ای ابو موسی! به من خبر بده که- آنچنان که می‌دانی و به تو خبر رسیده است- آیا این دو مرد (طلحه و زبیر) با علی بیعت کرده‌اند؟ گفت: آری. عبد خیر پرسید: آیا علی بدعتی آورده است که گسستن بیعت او لازم باشد همچنان که بیعت عثمان گسسته شد؟ گفت: نمی‌دانم. عبد خیر گفت:

نمی‌خواهی بدانی. ما تو را رها نمی‌کنیم تا بدانی. وانگهی ای ابو موسی! به من خبر بده آیا هیچ کس از مسلمانان را بیرون از این فتنه می‌بینی؟ فتنه‌ای که آن را گره کور می‌پنداری و از آن بر حذر می‌داری؟ مگر نمی‌دانی که مردم هم اکنون چهار

______________________________
(1) برای اطلاع بیشتر از این گونه گفتار ابو موسی، رجوع کنید به اخبار الطوال، ترجمه دکتر محمود مهدوی دامغانی؛ ص 181 و ابن ابی الحدید، شرح نهج البلاغه؛ ج 14، ص 15. م
(2) آیه 1 و 2 سوره بیست و نهم (عنکبوت). م