الجمل و النصره لسید العترة یا نبرد جمل صفحه 20

این باره چنین می‌گویند که در جنگ جمل یکی از دو گروه بدون تردید گمراه و گمراه‌کننده و تبهکار و بیرون از اسلام و ایمان، و ملعون و سزاوار جاودانگی در آتش است و گروه دیگر راهنما و هدایت شده و سزاوار برای پاداش و جاودانگی در بهشت است، (1) ولی هیچ دلیل قاطع و گواه صادقی در دست نیست که به آن وسیله بتوان یکی از این دو گروه را از دیگری تشخیص داد! در عین حال به هیچ روی روا نیست که پنداشته شود علی بن ابی طالب (ع)، حسن، حسین و محمد- پسران آن حضرت- عبد الله، قثم، فضل و عبید الله پسران عباس، عبد الله پسر جعفر بن ابی طالب، عمار بن یاسر، خزیمة بن ثابت ذو الشهادتین، ابو ایوب انصاری، ابو الهیثم بن التیهان و عموم پیروان و شیعیان علی (ع) از مهاجر و انصار و شرکت کنندگان در جنگ بدر و بیعت رضوان- که متدین و مسلمانان واقعی هستند- گروه گمراه و تبهکار و سرکش و بیرون از دایره ایمان و اسلام و دشمن خدا و تبری جوینده از آیین خدا باشند و ملعون و سزاوار جاودانگی در دوزخ؛ و در مقابل، افرادی چون عایشه، طلحه، زبیر، حکم بن ابی العاص و پسرش مروان، عبد الله بن ابی سرح، ولید بن عقبه، عبد الله بن عامر بن کریز بن عبد شمس و نظایر ایشان که در جنگ جمل بوده‌اند گروه هدایت شده باشند و سزاوار بزرگداشت و جاودانگی در بهشت. این دو تن گفته‌اند در عین حال که ما منکر این موضوع نیستیم، ایمان هم به آن نداریم زیرا دلیلی در دست نیست که آنچه گفتیم کاملا درست باشد و این موضوع را درباره گروه دیگر هم منکر نیستیم که آنان- عایشه و طلحه و زبیر و پیروان ایشان- در اشتباه بوده و گروه گمراه‌کننده، ملعون، دشمن خدا و بیزار از دین او و مستحق جاودانگی در آتشند و علی (ع) و اصحابش گروه راهنمون و هدایت شده‌اند و ولی خدا در راه خدایند و در قبال جنگ با عایشه و طلحه و زبیر و کشتن کسانی که کشته‌اند، سزاوار ثواب بزرگ و بهشت هستند.

و گفته‌اند منزلت این دو گروه منزلت دو گروهی است که یکی از ایشان تبهکار و سزاوار لعن و نفرین است ولی آن گروه را به طور مشخص کسی جز خدای عز و جل نمی‌شناسد و نمی‌داند. سخنی که از این دو تن نقل کردیم، سخنی مشهور است و جاحظ «1» آن را از قول ایشان در کتاب فضیلة المعتزله آورده است و اصحاب مقالات