الجمل و النصره لسید العترة یا نبرد جمل صفحه 240

پرده از دل من برداشت و همراه امیر المؤمنین جنگ کردم تا از آن فارغ و آسوده شد. ام سلمه گفت: آفرین بر تو، چه نیکو رفتار کردی (1) و من خود از پیامبر (ص) شنیدم که می‌فرمود:

«همانا علی با قرآن است و قرآن با علی است و از یکدیگر جدا نمی‌شوند تا کنار حوض کوثر درآیند.» «1»

(2) درباره شمار کشتگان در جنگ بصره روایات مختلف است و در برخی آمده است که شمارشان بیست و پنج هزار بوده است. از عبد الله بن زبیر هم روایت شاذی نقل شده که شمار آنان پانزده هزار بوده است. شاید هم سخن ابن زبیر صحیحتر باشد ولی از آنچه همه اهل علم در این باره گفته‌اند فاصله دارد و نمی‌توان آن را پذیرفت.

اخباری رسیده درباره کسانی که در آن جنگ دست و پایشان جدا شده و بعد از آن جراحت مرده‌اند، مشهور است که شمارشان حدود چهارده هزار تن بوده است. «2»

-3

ابن عباس والی بصره‌

(4) از جمله مسائلی که واقدی از قول رجال خود نقل می‌کند این است که چون امیر المؤمنین (ع) خواست از بصره برود، عبد الله بن عباس را به حکومت آن شهر گماشت و او را سفارش کرد و اندرز داد و از جمله با او چنین فرمود:

«ای ابن عباس! بر تو باد بیم از خداوند و رعایت عدل نسبت به کسانی که بر آنان ولایت داری؛ و بر مردم چهره گشوده داشته باش و مجلس خویش را بر آنان گشاده دار و بردبار باش و از خشم بر حذر باش که سبک مغزی شیطان است، و از هوای نفس بپرهیز که تو را از راه حق بازمی‌دارد و بدان آنچه تو را به خداوند نزدیک کند تو را از آتش دور کند و آنچه تو را از خدا دور می‌کند به آتش نزدیک می‌سازد و خدا را بسیار یاد کن و از غافلان مباش.» «3»

(5) ابو مخنف لوط بن یحیی روایت می‌کند که چون امیر المؤمنین، ابن عباس را بر بصره گماشت برای مردم خطبه خواند و پس از حمد و ثنای خدا و درود بر
______________________________
(1) تمام این روایت از قول ابو ثابت در مستدرک الصحیحین حاکم نیشابوری؛ ج 3، ص 124، آمده است. و برای اطلاع بیشتر، رجوع کنید به فضائل الخمسه؛ ج 2، ص 112. م
(2) برای اطلاع بیشتر، رجوع کنید به تاریخ طبری، ترجمه ابو القاسم پاینده؛ ص 2471. م
(3) این توصیه با اندک تفاوتی در نهج البلاغه، چاپ فیض الاسلام؛ ص 1071 و در الامامة و السیاسة ابن قتیبه؛ ج 1، ص 79، آمده است. م