الجمل و النصره لسید العترة یا نبرد جمل صفحه 63

کنیم که مردم به کس دیگری غیر از تو خشنود نیستند. (1) علی (ع) فرمود: مرا بر این نیازی نیست و اگر برای شما دو تن من وزیر باشم بهتر از این است که امیر شما باشم. یکی از شما که از قریش است دست فراز آرد تا با او بیعت کنم. گفتند: مردم کسی جز تو را نمی‌خواهند و غیر از تو به کس دیگری رغبت ندارند و دست فراز آر تا با تو بیعت کنیم و در این مورد نخستین کس باشیم. فرمود: بیعت با من به صورت پوشیده نخواهد بود، مهلت دهید به مسجد بروم. گفتند: ما نخست همین جا با تو بیعت می‌کنیم و سپس در مسجد هم با تو بیعت خواهیم کرد. و آن دو نخستین کسان بودند که با علی (ع) بیعت کردند و چون مردم هم با علی (ع) بیعت کردند، نخستین کس طلحه بود که بیعت کرد؛ او از منبر بالا رفت و با دست خود که شل بود دست علی (ع) را گرفت و بیعت کرد و مردی از بنی اسد که فال می‌گرفت و پیشگویی می‌کرد آنجا ایستاده بود و به طلحه می‌نگریست. «1» چون دید نخستین دستی که به دست علی (ع) رسید دست طلحه است که شل است، کلمه استرجاع (انا لله و انا الیه راجعون) بر زبان آورد و گفت: نخستین [بیعت‌کننده] دست شل است، شاید که این بیعت به انجام نرسد. «2» و چون طلحه و زبیر از منبر فرود آمدند، مردم با علی (ع) بیعت کردند.

این اخبار که فراوان و در کتابهای سیره و تاریخ و کتابهای دیگر از سوی دانشمندان نوشته شده است و متواتر نقل شده است دلیل بر نادرستی ادعای مخالفان است که می‌گویند؛ علی (ع) کسی را مجبور به بیعت با خود کرده است و موجب سستی خبری است که واقدی آن را از قول هواداران عثمان که آشکارا با علی (ع) ستیزه می‌کنند، آورده است.

وانگهی واقدی خود در کتابی که درباره جنگ جمل تألیف کرده است، اخباری آورده که موافق با اخباری است که ما نقل کردیم و مخالف مضمون خبری است که خود از هواداران عثمان آورده است. (2) واقدی در کتاب خود می‌گوید:

عبد الله بن جعفر از عثمان بن محمد برای من نقل کرد که چون عثمان کشته شد، مردم پیش علی (ع) آمدند تا با آن حضرت بیعت کنند، نپذیرفت. گفتند: بیعت می‌کنیم و

______________________________
(1) در تاریخ طبری؛ ص 607 و نهایة الارب، ترجمه دکتر محمود مهدوی دامغانی؛ ج 5، ص 105، نام این شخص حبیب بن ذؤیب ثبت شده است. م
(2) ابن عبد ربه در عقد الفرید، ج 4، ص 310، نظیر این مطلب را آورده است. م